Η ανάληψη της εκ περιτροπής προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Κύπρο έρχεται σε μια «κομβική στιγμή για την Ευρώπη», δήλωσε την Πέμπτη η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα.
"Οι προσδοκίες είναι υψηλές. Γνωρίζω ότι η Κύπρος είναι πλήρως έτοιμη να αναλάβει αυτή την ευθύνη", είπε στον Πολίτη.
Πρόσθεσε ότι έχει πραγματοποιήσει «αρκετές συναντήσεις» με τον Πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη και από αυτές τις συναντήσεις διαπίστωσε ότι «είναι «εμφανής η σοβαρή προετοιμασία και εστίαση στις προτεραιότητες» που έχει κάνει αυτός και η κυβέρνησή του.
«Η Κύπρος φέρνει πολύτιμη εμπειρία στο ευρωπαϊκό τραπέζι και βρίσκεται σε καλή θέση για να βοηθήσει την Ένωση σε κρίσιμα ζητήματα, από την υποστήριξη της Ουκρανίας και την προώθηση της σταθερότητας στη Μέση Ανατολή, τη διαχείριση της μετανάστευσης, την ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης», είπε.
Ερωτηθείσα πώς μπορεί η Κύπρος κατά τη διάρκεια της εξάμηνης θητείας της να ενισχύσει τη συνοχή και την αποτελεσματικότητα της ΕΕ, είπε ότι «τα κράτη πρώτης γραμμής αντιμετωπίζουν συχνά προκλήσεις νωρίτερα και εντονότερα» και ότι ως εκ τούτου, η Κύπρος μπορεί «να αξιοποιήσει αυτή την εμπειρία για να ενισχύσει τη συνοχή».
Για το σκοπό αυτό, είπε, το νησί μπορεί «να επικεντρωθεί σε αυτό που ενώνει τα κράτη μέλη: ασφάλεια, σταθερότητα και απτά αποτελέσματα για τους ανθρώπους».
«Πρακτικά, αυτό σημαίνει καθοδήγηση της εφαρμογής του συμφώνου για τη μετανάστευση και το άσυλο, την ολοκλήρωση της δημιουργίας ενός κοινού ευρωπαϊκού συστήματος επιστροφής, την προώθηση των διαπραγματεύσεων για τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ και την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ατζέντας ανταγωνιστικότητας», είπε.
Για το θέμα της μετανάστευσης, χαρακτήρισε το θέμα ως «κοινή ευρωπαϊκή πρόκληση» και είπε ότι «δεν μπορεί να αφεθεί αποκλειστικά σε χώρες πρώτης γραμμής, όπως η Κύπρος» να το αντιμετωπίσουν.
«Ως εκ τούτου, το σύμφωνο για τη μετανάστευση και το άσυλο έχει τη δυνατότητα να κάνει πραγματική διαφορά με αλληλεγγύη, υπευθυνότητα και σαφήνεια μέσω μιας πολύ πιο συντονισμένης προσέγγισης», είπε.
Είπε ότι σύμφωνα με το νέο σύμφωνο μετανάστευσης, η Κύπρος θα μπορεί να επωφεληθεί από τη «δεξαμενή αλληλεγγύης», λαμβάνοντας χρηματοδότηση από την ΕΕ, επιχειρησιακή υποστήριξη και προσφορές για μετεγκατάσταση μεταναστών από άλλα κράτη μέλη.
«Πρόκειται για σημαντική πρόοδο, αλλά δεν σταματάμε εκεί, είπε, προτού αναφερθεί σε συμφωνία που επιτεύχθηκε μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για έναν κοινό κατάλογο ασφαλών χωρών καταγωγής και για αναθεωρημένους κανόνες για την εφαρμογή της έννοιας των ασφαλών τρίτων χωρών.
Αυτή η συμφωνία, είπε, «θα κάνει το ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου πιο αποτελεσματικό και πιο εναρμονισμένο, επιταχύνοντας τις διαδικασίες, ενισχύοντας τα σύνορα για να αποσυμφορηθούν κράτη μέλη όπως η Κύπρος, που είναι εκτεθειμένα».
Πρόσθεσε ότι για το σκοπό αυτό, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είναι «έτοιμο να συνεργαστεί στενά με την κυπριακή Προεδρία για την οριστικοποίηση αυτού του κανονισμού για την επιστροφή».
Το σύμφωνο μετανάστευσης συμφωνήθηκε το 2024 και πρόκειται να αρχίσει να εφαρμόζεται φέτος, επανασχεδιάζοντας ουσιαστικά το μεταναστευτικό σύστημα του μπλοκ.
Ο επανασχεδιασμός αποτελείται από 10 ξεχωριστά νομοθετήματα. Προβλέπει μια αυστηρότερη και πιο ενοποιημένη προσέγγιση σε ολόκληρο το μπλοκ για την επεξεργασία και την εγκατάσταση των αιτούντων άσυλο.
Στη νομοθεσία περιλαμβάνονται διατάξεις για την «αλληλεγγύη» μεταξύ των κρατών μελών, η οποία περιλαμβάνει την εθελοντική υποδοχή αιτούντων άσυλο από κράτη που έχουν τη δυνατότητα να το πράξουν, καθώς και την παροχή οικονομικών συνεισφορών και επιχειρησιακής και τεχνικής υποστήριξης.
Υπάρχουν επίσης διατάξεις που βοηθούν τις χώρες της ΕΕ να διαχειριστούν την αύξηση των μεταναστευτικών ροών, καθώς και τον έλεγχο των υπηκόων τρίτων χωρών κατά την είσοδό τους στην ΕΕ, με ελέγχους ταυτότητας, συλλογή βιομετρικών δεδομένων και άλλους ελέγχους. Αυτή η διαδικασία μπορεί να διαρκέσει έως και επτά ημέρες.
Επιπλέον, οι κανονισμοί σχετικά με τη βάση δεδομένων Eurodac θα τροποποιηθούν, επιτρέποντας την επ' αόριστον αποθήκευση των δακτυλικών αποτυπωμάτων και των φωτογραφιών όσων εισέρχονται παράνομα στην ΕΕ.
Υπάρχουν επίσης διατάξεις για ταχύτερη διεκπεραίωση των αιτημάτων ασύλου και αυστηρότερους κανόνες για τα αιτήματα ασύλου, καθώς και ενιαία πρότυπα υποδοχής για τους αιτούντες άσυλο όσον αφορά τη στέγαση, τη σχολική εκπαίδευση και την υγειονομική περίθαλψη.
